Badanie: gracze wideo są średnio bardziej inkluzywni niż ogół Amerykanów
Badanie opisane przez PsyPost nie potwierdza tezy, że granie sprzyja uprzedzeniom. Przeciwnie: osoby grające deklarowały bardziej inkluzywne wartości kulturowe niż przeciętnie społeczeństwo USA. Wniosek autorów jest ostrożny: toksyczne zachowania widoczne w części gier online mogą wynikać raczej z norm i dynamiki konkretnych społeczności niż z ogólnych postaw samych graczy. To ważne rozróżnienie między kulturą platformy a cechami użytkowników.
psypost.org
Alzheimer: niedobór dopaminy w korze śródwęchowej pogarsza pamięć
Zespół UC Irvine pokazał w mysim modelu Alzheimera, że poziom dopaminy w korze śródwęchowej spadał do mniej niż 20% normy. To zaburzało pracę neuronów odpowiedzialnych za kodowanie nowych wspomnień. Gdy badacze przywracali dopaminę, także lewodopą stosowaną w Parkinsonie, aktywność obwodów i wyniki pamięciowe się poprawiały. To sugeruje nowy cel terapii, ale na razie są to wyniki przedkliniczne, więc nie oznaczają jeszcze skutecznego leczenia u ludzi.
medschool.uci.edu
Zamiana 3% kalorii z białka zwierzęcego na roślinne wiąże się z niższą śmiertelnością
Systematyczny przegląd i metaanaliza 9 badań kohortowych z udziałem ponad 1 mln osób sprawdziły, co daje niewielka zamiana białka zwierzęcego na roślinne przy tej samej liczbie kalorii. Zastąpienie 3% dziennej energii wiązało się z 9% niższym ryzykiem zgonu ogółem, 12% niższym ryzykiem zgonu sercowo‑naczyniowego i 5% niższym ryzykiem zgonu z powodu raka. Przy 5% zamiany korzyści dla układu krążenia były większe. To obserwacja epidemiologiczna, nie dowód przyczynowy.
pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Amazonia już wchodzi w scenariusz dłuższych susz i zmienionych opadów
Badania kierowane przez brazylijski INPE wskazują, że w brazylijskiej Amazonii pora sucha wydłużyła się z około 4 do 6 miesięcy, a deficyt wody przekracza już -150 mm. Naukowcy podkreślają, że to warunki wcześniej prognozowane dopiero na kolejne dekady. Najbardziej zagrożona ma być południowo-zachodnia część regionu, zwłaszcza przy wysokich emisjach. Skutki mogą objąć bioróżnorodność, zasoby wody, kondycję lasu i wzrost ryzyka pożarów oraz degradacji ekosystemu.
agencia.fapesp.br
Nowa tabletka na raka trzustki wydłużyła przeżycie w badaniu fazy III
W badaniu fazy III opisanym w NEJM lek doustny daraxonrasib porównano ze standardową chemioterapią u 500 pacjentów z wcześniej leczonym przerzutowym gruczolakorakiem przewodowym trzustki. Mediana przeżycia całkowitego wyniosła 13,2 miesiąca przy daraxonrasibie wobec 6,6–6,7 miesiąca przy chemioterapii, a przeżycie bez progresji mniej więcej się podwoiło. Około 92% chorych miało mutacje RAS G12. Odsetek przerwań leczenia z powodu działań niepożądanych był niższy niż przy chemii.
nejm.org
Sny nie są chaotyczne: kształtują je cechy osoby i wydarzenia społeczne
Badanie podłużne opublikowane w Communications Psychology analizowało tysiące raportów snów i codziennych doświadczeń z kilku lat. Wynik: mózg we śnie nie odtwarza wiernie dnia, tylko przetwarza go i przebudowuje. Na treść snów wpływały stałe cechy, takie jak skłonność do błądzenia myślami, stosunek do snów i jakość snu, ale też wydarzenia zewnętrzne. W czasie wczesnego lockdownu COVID-19 sny częściej zawierały motywy ograniczeń i silniejszych emocji, które później stopniowo słabły.
eurekalert.org
Dla serca liczy się jakość diety low-carb i low-fat, nie sam udział makroskładników
Duża analiza prospektywna oceniła, jak wersje diet niskowęglowodanowych i niskotłuszczowych wiążą się z metabolomiką i ryzykiem choroby wieńcowej. Najlepiej wypadały „zdrowe” warianty obu modeli: z przewagą żywności roślinnej, pełnych ziaren i tłuszczów nienasyconych oraz mniejszą ilością rafinowanych węglowodanów i produktów odzwierzęcych. Takie wzorce łączyły się z niższym ryzykiem CHD, lepszym profilem lipidowym i mniejszym stanem zapalnym. Niezdrowe wersje działały odwrotnie.
jacc.org
Czujnik na cewniku może wykrywać raka pęcherza znacznie wcześniej
Naukowcy z MIT opracowali cewnik pokryty nanosensorami z nanorurek węglowych, który wykrywa białkowe biomarkery raka pęcherza bezpośrednio w jego wnętrzu. Odczyt laserowy tworzy fluorescencyjny „obraz chemiczny”, pokazując nie tylko obecność sygnału, ale też lokalizację potencjalnych zmian. W badaniach na zwierzętach metoda była do 180 razy czulsza niż zwykła analiza moczu i mogła wykrywać guzy o powierzchni około 16 mm². To obiecująca technologia, ale jeszcze przed wdrożeniem klinicznym.
news.mit.edu
Nature: 1 na 6 dzieci online w 12 krajach doświadczyło seksualnej przemocy cyfrowej
Badanie Nature objęło 11 912 dzieci w wieku 12–17 lat z 12 krajów Afryki i Azji. Około 1 na 6 internetowych użytkowników w tej grupie doświadczyło w ciągu roku co najmniej jednej formy przemocy lub wykorzystania seksualnego online, m.in. groomingu, seksualnych propozycji, niechcianych obrazów, udostępniania prywatnych zdjęć bez zgody czy sextortion. Około 51% takich zdarzeń nie zostało nikomu zgłoszonych. Częściej pomagają otwarta komunikacja z rodzicami i wiedza, gdzie szukać wsparcia.
nature.com
Nowy proces układa warstwy krzemowych tranzystorów pionowo z wydajnością >98%
Zespół z University of Illinois pokazał skalowalny proces monolitycznej integracji 3D, w którym na jednym podłożu układa się wiele ultracienkich, monokrystalicznych warstw krzemu o grubości do 10 nm. Przy temperaturze do 200°C udało się sekwencyjnie wytworzyć wielopiętrowe komplementarne tranzystory junctionless z wydajnością ponad 98%. To ważne, bo niski budżet cieplny pasuje do realiów produkcji półprzewodników i może zwiększać gęstość układów przez piętrowanie, a nie tylko dalszą miniaturyzację.
matse.illinois.edu
WZW B: bepirovirsen dał funkcjonalne wyleczenie u ok. 19–20% pacjentów
W dwóch badaniach fazy III B-Well bepirovirsen, antysensowny oligonukleotyd celujący w RNA HBV, podawano przez 24 tygodnie razem ze standardową terapią nukleozydową. Funkcjonalne wyleczenie, czyli utrzymujący się brak wykrywalnego HBV DNA i utrata HBsAg po zakończeniu leczenia, osiągnięto u około 19–20% dorosłych bez marskości, wobec 0% w placebo. Najlepsze wyniki mieli pacjenci z niższym wyjściowym HBsAg. Częstsze były reakcje w miejscu wstrzyknięcia i cięższe działania niepożądane.
nejm.org
Łódź: badanie mapuje nielegalne wysypiska w zaniedbanych strefach miasta
Praca o Łodzi analizuje nielegalne wyrzucanie odpadów w tzw. miejskich obszarach ruderalnych, czyli zaniedbanych, łatwo dostępnych miejscach przy drogach i zabudowie mieszanej. Autorzy połączyli obserwacje terenowe, dane VGI i zdjęcia z dronów, by wskazać strefy szczególnie narażone na tworzenie dzikich wysypisk. Model pokazuje, że znaczenie mają cechy przestrzenne tych terenów, ale o konkretnym miejscu składowania śmieci decydują też czynniki społeczne.
czasopisma.ltn.lodz.pl
