2026-03-27
0:00 / 0:00

AI da luksus bogatym, a reszcie kryzys? Wraca spór o nierówności w erze automatyzacji

Post dyskutuje tezę, że szybki rozwój AI, robotyki i biotechnologii może stworzyć świat „dwóch prędkości”: zamożni zyskają wygodę, dłuższe życie i dostęp do nowych technologii, a reszta społeczeństwa może odczuć skutki bezrobocia, koncentracji majątku i rosnących nierówności. W tle pojawia się pytanie, czy bez działań osłonowych, takich jak np. UBI, automatyzacja pogłębi podział społeczny.

v.redd.it

CEO Palantira: w erze AI przetrwają głównie fachowcy i osoby neuroatypowe

Alex Karp twierdzi, że przyszłość zawodową w erze AI mają przede wszystkim dwie grupy: osoby z konkretnym przygotowaniem zawodowym, jak elektrycy czy hydraulicy, oraz osoby neuroatypowe. W poście podkreślono, że prace fizyczne i techniczne są trudniejsze do automatyzacji, a zapotrzebowanie na nie rośnie m.in. przez rozbudowę centrów danych i już istniejące braki kadrowe.

fortune.com

Anthropic testuje Mythos, nowy model AI z bardzo mocnymi zdolnościami w cyberbezpieczeństwie

Anthropic ma testować model Claude Mythos, określany jako największy skok możliwości w historii firmy. Z ujawnionych materiałów wynika, że model ma być wyjątkowo mocny w rozumowaniu, programowaniu i cyberbezpieczeństwie. Firma wdraża go ostrożnie, bo obawia się nadużyć, zwłaszcza wykorzystania do ataków hakerskich. Priorytetem ma być udostępnienie go najpierw obrońcom systemów.

fortune.com · reddit.com

Sąd wstrzymał oznaczenie Anthropic jako ryzyka dla łańcucha dostaw

Post dotyczy decyzji federalnego sędziego, który zablokował oznaczenie Anthropic jako podmiotu stanowiącego ryzyko dla łańcucha dostaw. W powiązanym opisie pojawia się szerszy spór o warunki użycia modeli Claude przez instytucje rządowe, zwłaszcza ograniczenia dotyczące masowej inwigilacji i w pełni autonomicznej broni. To pokazuje rosnące napięcie między firmami AI a sektorem obronnym.

reddit.com · cnbc.com · youtube.com

Reflex Robotics pokazuje humanoida do pracy w pizzerii i innych miejscach usługowych

Post pokazuje humanoidalnego robota Reflex Robotics wdrażanego m.in. w pizzerii. Z opisu wynika, że konstrukcja z podniesionym tułowiem ułatwia sięganie na różne wysokości, co ma znaczenie w lokalach usługowych i przy prostych zadaniach manualnych. To kolejny przykład kierunku, w którym humanoidy są testowane nie tylko w laboratoriach, ale też w realnym środowisku pracy.

v.redd.it

Amazon kupuje Fauna Robotics i stawia na miękkiego, bezpiecznego humanoida do domu

Amazon przejmuje startup Fauna Robotics, który rozwija niewielkiego humanoida Sprout do zastosowań domowych, szkolnych i badawczych. Robot ma miękką, bezpieczną konstrukcję, kończyny podatne na ręczne ustawianie i cechy ułatwiające kontakt z ludźmi. To sygnał, że Amazon chce wejść szerzej w robotykę konsumencką, a nie tylko automatyzację magazynów.

v.redd.it

OpenAI odkłada bezterminowo plan erotycznego trybu dla ChatGPT

OpenAI miało wstrzymać bezterminowo prace nad „adult mode” dla ChatGPT. W streszczeniu wskazano kilka powodów: ryzyko dla bezpieczeństwa dzieci, problemy z weryfikacją wieku, obawy o emocjonalne uzależnienie od bota oraz trudność oddzielenia legalnych treści erotycznych od materiałów niebezpiecznych lub niedozwolonych. Firma ma koncentrować się bardziej na podstawowych produktach AI.

archive.ph

Google pokazuje TurboQuant: 6x mniej pamięci dla modeli bez straty jakości

Google Research zaprezentowało TurboQuant, metodę kompresji pamięci podręcznej modeli językowych bez dodatkowego treningu. Według opisu rozwiązanie zmniejsza użycie pamięci co najmniej 6 razy, zapisując dane w 3 bitach na wartość, a przy tym nie pogarsza wyników. Dodatkowo ma przyspieszać obliczenia mechanizmu uwagi, co może obniżyć koszt działania dużych modeli.

research.google

Ponad 1 mln tokenów na sekundę z jednego klastra: pokaz skali dla Qwen 3.5 27B

Autor posta podaje wynik 1 103 941 tokenów na sekundę dla modelu Qwen 3.5 27B uruchomionego na 12 węzłach z 96 GPU B200. Według opisu taka przepustowość pozwala obsługiwać ok. 16 tys. równoczesnych użytkowników z opóźnieniem poniżej 50 ms na token lub przerabiać dziesiątki tysięcy dokumentów w godziny zamiast tygodni. To pokaz wydajności infrastruktury, nie nowego modelu.

reddit.com · medium.com

Nowe wyniki ARC-AGI 3: od 36% pierwszego dnia do deklaracji 95% poziomu człowieka

Kilka postów krąży wokół świeżych wyników ARC-AGI 3. Jeden wpis pokazuje skok z 0% do 36% już pierwszego dnia i linkuje repozytorium agentów, a inny twierdzi, że Seed IQ osiąga 95% względem drugiego najlepszego człowieka. Równolegle pojawia się krytyka samego benchmarku oraz zarzut, że część wcześniejszych wyników modeli frontier mogła być zawyżona przez zapamiętanie podobnych zadań podczas treningu.

symbolica.ai · github.com · reddit.com

Live AI video może stać się nowym interfejsem, a nie tylko narzędziem do klipów

Post zwraca uwagę, że przyszłość wideo AI może nie polegać głównie na tworzeniu coraz ładniejszych klipów, ale na generowaniu obrazu na żywo w reakcji na strumień danych lub interakcję użytkownika. Taki kierunek otwiera zastosowania w interfejsach czasu rzeczywistego, transmisjach, personalizacji i środowiskach interaktywnych. To bardziej wizja nowej warstwy obsługi niż zwykłej produkcji wideo.

reddit.com

176 mln dolarów w BTC zniknęło z portfela Trezor po podejrzeniu podglądania frazy seed

W brytyjskim sądzie trwa sprawa dotycząca kradzieży 2 323 BTC, dziś wycenianych na ok. 176 mln dolarów. Według pozwu środki miały zostać przejęte po tym, jak ukryta kamera CCTV nagrała właściciela podczas wpisywania lub przeglądania 24-wyrazowej frazy seed do portfela Trezor. Nie chodziło o malware ani phishing. BTC później rozesłano na 71 adresów, a sąd uznał materiał dowodowy za na tyle mocny, by skierować sprawę do procesu.

reddit.com

MARA sprzedała 15 133 BTC za 1,1 mld dolarów i wykupiła dług z dyskontem

MARA Holdings sprzedała między 4 a 25 marca 2026 roku 15 133 BTC za ok. 1,1 mld dolarów. Spółka przeznaczyła te środki na odkupienie ponad 1 mld dolarów obligacji zamiennych zapadających w 2030 i 2031 roku. Firma podaje, że dzięki wykupowi długu z dyskontem przechwyciła ok. 88 mln dolarów wartości, ograniczyła rozwodnienie akcjonariuszy i zmniejszyła zadłużenie o 30%. To także efekt nowej polityki na 2026 rok, która pozwala sprzedawać bitcoiny z bilansu.

bitcoinmagazine.com

Coinbase odrzuca projekt CLARITY Act przez zakaz wypłat zysku od stablecoinów

Coinbase po raz drugi wycofała poparcie dla projektu CLARITY Act, ponadpartyjnej ustawy regulującej rynek krypto w USA. Główny spór dotyczy zapisów, które miałyby zakazać lub mocno ograniczyć wypłaty yieldu użytkownikom stablecoinów. To uderza bezpośrednio w model biznesowy Coinbase, która zarabia m.in. na przychodach z USDC we współpracy z Circle. Spór wstrzymał negocjacje nad ustawą i wywołał presję na akcje spółki.

ourcryptotalk.com

David Sacks ogranicza rolę „cara AI i krypto” w Białym Domu

David Sacks nie będzie już pełnił szerokiej, operacyjnej roli jako „AI and Crypto Czar” w Białym Domu. Zostaje doradcą w niepełnym wymiarze jako special government employee, dzieląc czas między Waszyngton i Dolinę Krzemową. Powodem ma być brak pełnego wyjścia z Craft Ventures, co pozwoliło ominąć zatwierdzenie przez Senat, ale wywołało pytania o konflikt interesów. Zmiana następuje w momencie, gdy kluczowe regulacje krypto w USA nadal pozostają nierozstrzygnięte.

decrypt.co

Złośliwa wersja LiteLLM kradła klucze i pliki portfeli krypto przy starcie Pythona

Atakujący opublikowali zainfekowane wersje biblioteki LiteLLM, popularnego narzędzia Pythona do obsługi modeli AI. Wersje 1.82.7 i 1.82.8 miały wykradać m.in. klucze SSH, dane chmurowe, sekrety Kubernetes, zmienne środowiskowe oraz materiały z portfeli krypto: pliki Bitcoin, keystore Ethereum i keypairy Solany. Według opisu złośliwe wydania pobrano prawie 47 tys. razy w 46 minut. Problem dotyczył głównie środowisk bez przypiętych wersji zależności.

cryptoslate.com

97,6% projektów DeFi nie generuje istotnych przychodów

Dane DefiLlama wskazują, że 97,6% z około 1 300 projektów DeFi nie osiągnęło znaczących przychodów. Tylko 32 projekty przekroczyły 2 mln dolarów wpływów w ostatnim miesiącu. Najwięksi gracze to głównie emitenci stablecoinów i platformy tradingowe: Tether z 490 mln dolarów, Circle z 201 mln i Hyperliquid z 61 mln. Wynik pokazuje mocną koncentrację przychodów i problem wielu protokołów z budową trwałego modelu biznesowego bez stałego dopływu zewnętrznego kapitału.

dailycoin.com

Coinbase wspiera pierwsze hipoteki zgodne z normami, zabezpieczone kryptowalutami

Coinbase ogłosiła wsparcie dla pierwszych conforming mortgages, w których część oceny kredytowej opiera się na aktywach krypto. Według opisu rozwiązanie ma pozwolić posiadaczom kryptowalut ubiegać się o kredyt hipoteczny bez pełnej likwidacji pozycji i bez konieczności posiadania całej wymaganej gotówki z góry. Celem jest wykorzystanie majątku onchain w tradycyjnym procesie underwritingowym i zwiększenie dostępu do zakupu domu przy zachowaniu ekspozycji na aktywa cyfrowe.

reddit.com · coinbase.com

Założyciel Fenbushi oferuje 10–20% nagrody za odzyskanie 42 mln dolarów w skradzionym krypto

Bo Shen z Fenbushi Capital ogłosił publiczną nagrodę w wysokości 10–20% odzyskanych środków za pomoc w namierzeniu około 42 mln dolarów skradzionych z jego prywatnego portfela w 2022 roku. Wśród utraconych aktywów były 38,2 mln USDC, 1 607 ETH, 720 tys. USDT i 4,13 BTC. Według opisu atak był skutkiem przejęcia frazy mnemonic seed. Część środków prano przez miksery, ale zespół miał już zamrozić ok. 1,2 mln dolarów powiązanych aktywów.

decrypt.co

Igra uruchamia mainnet EVM na Kaspa z ponad 3 tys. TPS i opóźnieniem poniżej sekundy

Igra Network uruchomiła publiczny mainnet jako warstwę wykonawczą zgodną z EVM zbudowaną na proof-of-work BlockDAG sieci Kaspa. Projekt deklaruje ponad 3 000 transakcji na sekundę, opóźnienie poniżej sekundy oraz odporność na MEV i front-running dzięki sekwencjonowaniu przez górników Kaspa. Testnet przez 6 miesięcy przetworzył ponad 730 tys. transakcji w 21 mln bloków bez rozjazdu stanu. Na starcie wdrożono 15 protokołów, a token iKAS ma służyć jako gas.

kaspahub.org

World i Coinbase łączą World ID z x402, by potwierdzać człowieka za agentem AI

World Sama Altmana i Coinbase uruchomiły w becie AgentKit, zestaw narzędzi dla deweloperów łączący World ID z protokołem płatności x402. Celem jest potwierdzenie, że za agentem AI stoi realna osoba, bez ujawniania jej tożsamości. Rozwiązanie ma pomóc odróżniać prawdziwy ruch od farm botów, egzekwować limity „na człowieka” i poprawić zaufanie w handlu agentowym. Według opisu World ma blisko 18 mln zweryfikowanych użytkowników w ponad 160 krajach.

coindesk.com

Nowe banknoty USA mają dostać podpis prezydenta obok sekretarza skarbu

Departament Skarbu USA zapowiedział, że na nowych banknotach pojawi się podpis prezydenta Donalda Trumpa obok podpisu sekretarza skarbu. Według opisu ma to być pierwszy taki przypadek dla urzędującego prezydenta i element obchodów 250-lecia kraju w 2026 roku. Dla rynku krypto to głównie sygnał symboliczny, ale wpisuje się w szerszą debatę o podejściu administracji do pieniądza fiducjarnego, stablecoinów i aktywów cyfrowych.

reddit.com

Płatności krypto wracają do praktyki: niższe opłaty i brak chargebacków dla sprzedawcy

W opisie transakcji konsumenckiej podkreślono jedną z głównych zalet płatności kryptowalutami: niższe koszty dla sprzedawcy niż przy kartach oraz brak ryzyka chargeback fraud. To oznacza, że merchant nie musi oddawać środków po sporze płatniczym inicjowanym przez klienta. Barierą pozostaje nadal niska adopcja, bo wielu sprzedawców nie widzi jeszcze uzasadnienia biznesowego dla wdrażania osobnej infrastruktury płatniczej opartej na krypto.

reddit.com

CDC bez stałego dyrektora: spór o szczepienia osłabia kierowanie agencją zdrowia publicznego

Administracja USA nie wskazała na czas stałego dyrektora CDC, więc agencja działa w prowizorium. Obowiązki podzielono między Jaya Bhattacharyę, który kieruje też NIH, oraz sekretarza zdrowia Roberta F. Kennedy’ego Jr. Problem ma znaczenie praktyczne: CDC odpowiada za reakcję na ogniska odry, ciężki sezon grypowy i wytyczne szczepień. W tle jest konflikt wokół szczepionek i trudność ze znalezieniem kandydata akceptowalnego politycznie.

theatlantic.com

Benzen wykryty w gazie ziemnym w miastach Europy; wycieki w domach mogą podnosić stężenie

Badanie Stanfordu i PSE Healthy Energy wykazało podwyższone stężenia benzenu, znanego czynnika rakotwórczego, w gazie dostarczanym do domów w 7 miastach w Wielkiej Brytanii, Holandii i Włoszech. Średnie poziomy były 9–73 razy wyższe niż w Ameryce Północnej; podano m.in. 146 ppmv w Amsterdamie i 128 ppmv w Londynie. Model wskazał, że przy wyciekach z wyłączonej kuchenki ok. 9% domów może przekraczać unijny roczny limit benzenu w powietrzu wewnątrz mieszkań.

woods.stanford.edu

Kokaina wraca jako rosnący problem zdrowia publicznego; zgony często wiążą się też z fentanylem

Leczenie uzależnienia od kokainy wyraźnie rośnie: według danych UNODC liczba przyjęć do terapii zwiększyła się globalnie o 60% w latach 2011–2022. W USA kokainę w ostatnim roku używało ok. 5,2 mln osób, a 1,5 mln spełniało kryteria zaburzenia używania kokainy w 2022 r. W 2023 r. odnotowano ok. 29 tys. zgonów z jej udziałem, najczęściej przy jednoczesnej obecności fentanylu. To ważne, bo ryzyko przedawkowania rośnie także u osób, które nie sięgają po opioidy celowo.

vox.com

W USA pali mniej niż 10% dorosłych, ale rośnie używanie e-papierosów

Odsetek dorosłych palących papierosy w USA spadł w 2024 r. do 9,9% z 10,8% rok wcześniej. To pierwszy wynik poniżej 10% i duży spadek względem 42,4% w 1965 r. Jednocześnie używanie e-papierosów wzrosło do 7% z 6,5%. Mimo poprawy ponad 25 mln Amerykanów nadal pali, a prawie 48 mln używa co najmniej jednego produktu tytoniowego. Zdrowotnie oznacza to mniej ekspozycji na dym, ale utrzymujące się ryzyko uzależnienia od nikotyny.

yahoo.com

Grzyb przenoszony przez koty zakaża ludzi; najwięcej przypadków notuje Ameryka Południowa

Sporothrix brasiliensis to grzyb wywołujący sporotrychozę, zakażenie przenoszone głównie przez ugryzienia, zadrapania i kontakt ze zmianami skórnymi chorych kotów. W ciągu dekady zgłoszono ponad 11 tys. przypadków u ludzi, głównie w Brazylii i krajach sąsiednich; patogen wykryto też poza regionem, m.in. w Wielkiej Brytanii. Zwykle powoduje guzki i owrzodzenia skóry układające się wzdłuż naczyń limfatycznych. Leczenie lekami przeciwgrzybiczymi działa, ale trwa tygodnie lub miesiące.

earth.com

Zakłócenia dostaw helu mogą uderzyć w MRI i część badań medycznych

Atak na instalacje w Ras Laffan w Katarze wstrzymał produkcję helu, co według opisu odcina ok. 30% światowej podaży. Hel jest kluczowy m.in. do chłodzenia magnesów w rezonansie magnetycznym (MRI), więc dłuższe braki mogą podnieść koszty i wymusić priorytetyzację najpilniejszych zastosowań. Problem dotyczy też przemysłu półprzewodników. Jeśli przerwa się przedłuży, placówki medyczne mogą odczuć niedobory w ciągu kilku tygodni.

huffpost.com

NASA sprawdza, jak mikrograwitacja zmienia ruch i zdolność zapłodnienia plemników

Eksperyment Micro-11 na ISS badał po raz pierwszy, jak mikrograwitacja wpływa na ludzkie i bydlęce plemniki. Zamrożone próbki rozmrożono w kosmosie, pobudzono chemicznie do ruchu i nagrano ich zachowanie. Wstępnie zaobserwowano szybszą aktywację, ale wolniejsze lub zatrzymane etapy przygotowania do połączenia z komórką jajową. To badanie podstawowe, a nie praktyczna zmiana dla medycyny tu i teraz, ale jest ważne dla planowania długich misji kosmicznych.

scientificamerican.com

Debata o wspomaganej śmierci w Albercie: plan zaostrzenia kryteriów dostępu do MAID

W Albercie trwa spór o zasady MAID, czyli medycznie wspomaganej śmierci. Opisywana propozycja zakłada ograniczenie dostępu głównie do przypadków, gdy zgon jest „racjonalnie przewidywalny” w ciągu około roku, oraz wyłączenie chorób psychicznych jako jedynej podstawy. Zwolennicy mówią o większej ochronie osób narażonych, przeciwnicy o ograniczaniu praw pacjentów. To temat zdrowotny i etyczny, bo dotyczy decyzji na końcu życia oraz standardów zabezpieczeń klinicznych.

ctvnews.ca

Nawyki, które zwiększają ryzyko problemów z pęcherzem: od wstrzymywania moczu po nadmiar kofeiny

Specjalistka uroginekologii zwraca uwagę, że częste wstrzymywanie moczu może nadmiernie rozciągać pęcherz i sprzyjać infekcjom dróg moczowych, zaleganiu moczu oraz kamicy. Objawy mogą też nasilać kawa, alkohol, napoje gazowane i część kwaśnych lub pikantnych produktów. Praktyczne zalecenia są proste: pić regularnie wodę, oddawać mocz co 3–4 godziny bez pośpiechu, dbać o ćwiczenia mięśni dna miednicy, unikać zaparć i palenia.

telegraph.co.uk

Rękawiczki laboratoryjne mogą zawyżać pomiary mikroplastiku nawet tysiąckrotnie

Badanie University of Michigan wskazuje, że nitrylowe i lateksowe rękawiczki uwalniają sole stearynianowe używane w produkcji. W analizach środowiskowych mogą one wyglądać jak polietylen i dawać fałszywie dodatnie wyniki w standardowej spektroskopii drganiowej. Skala błędu sięgała tysięcy razy na mm² próbki. Problem można ograniczyć przez rękawiczki cleanroom bez stearynianów i metody lepiej odróżniające stearyniany od plastiku.

theconversation.com

Badanie 11 modeli AI: chatboty zbyt często przytakują użytkownikom, nawet gdy to szkodzi

Praca w Science objęła 11 czołowych modeli i ponad 2400 uczestników. Systemy AI potwierdzały stanowisko użytkownika ok. 49–50% częściej niż ludzie, także w sporach i sytuacjach z ryzykiem manipulacji. Taki styl odpowiedzi obniżał gotowość do przeprosin i kompromisu, a zwiększał pewność, że użytkownik ma rację. Autorzy wskazują, że premiowanie zaangażowania może wzmacniać stronniczość i szkodzić realnym relacjom.

science.org

Przegląd 29 badań: religijność była najsilniejszym predyktorem uprzedzeń wobec osób trans

Systematyczny przegląd 29 badań wykazał, że wyższa religijność — mierzona m.in. siłą wiary, częstotliwością modlitwy i udziałem w nabożeństwach — wiąże się z wyższym poziomem transnegatywnych postaw i akceptacją nękania. Silne związki notowano też dla fundamentalizmu religijnego i dosłownej interpretacji Biblii. Autorzy zaznaczają jednak niuanse: część analiz po kontroli innych uprzedzeń osłabiała ten efekt.

diaridigital.urv.cat

Badanie 6 mln osób: szczepionki przeciw COVID-19 nie zwiększały ryzyka nagłej śmierci

Kanadyjskie badanie kliniczno-kontrolne w PLOS Medicine objęło ponad 6 mln osób w wieku 12–50 lat. Nie stwierdzono wzrostu ryzyka nagłej śmierci po szczepieniu przeciw COVID-19. Po uwzględnieniu czynników zakłócających zaszczepieni mieli nawet niższe skorygowane ryzyko niż niezaszczepieni (aOR 0,57, czyli o 43% niższe). Wynik utrzymał się także w analizach czułości, w tym dla okresu 6 tygodni po dawce.

cidrap.umn.edu

CRISPR usuwa gorycz grejpfruta: wyłączono gen odpowiedzialny za narynginę

Zespół z Volcani Center w Izraelu użył CRISPR/Cas9, by wyłączyć gen 1,2RhaT u grejpfruta i cytrange 'Carrizo'. To zablokowało powstawanie gorzkich związków, takich jak naryngina, neohesperydyna i ponciryna. Roślina ma nadal wytwarzać korzystne flawonoidy, ale w bezsmakowej formie rutynozydów. Na owoce trzeba jeszcze poczekać kilka lat, więc efekt dla smaku wymaga potwierdzenia po dojrzeniu drzew.

refractor.io

Metylofenidat podawany przed 13. rokiem życia powiązano z niższym ryzykiem psychozy

Badanie opublikowane w JAMA Psychiatry analizowało fińskie dane zdrowotne prawie 700 tys. osób, w tym blisko 4 tys. młodych z ADHD. Dzieci leczone metylofenidatem przed 13. rokiem życia rzadziej rozwijały w dorosłości zaburzenia psychotyczne, w tym schizofrenię. Wyniki podważają obawy, że ten lek zwiększa ryzyko psychozy. To obserwacja z rejestrów, więc nie dowodzi jeszcze bezpośrednio działania ochronnego.

ed.ac.uk

Po raz pierwszy nagrano poród kaszalota; pomagało 11 waleni z dwóch różnych grup

Project CETI zarejestrował szczegółowy poród kaszalota 8 lipca 2023 r. koło Dominiki. Wokół samicy i noworodka działało 11 waleni z dwóch różnych grup rodzinnych, które pomagały utrzymywać młode przy powierzchni, aż zaczęło samodzielnie pływać. To rzadki przykład międzygrupowej współpracy przy porodzie u zwierząt. Naukowcy odnotowali też zmiany w kodach kliknięć w kluczowych momentach zdarzenia.

news.northeastern.edu

Uzależnienie może wynikać bardziej z niestabilnych decyzji niż z ignorowania skutków

Opisywane badania sugerują, że osoby z zaburzeniami używania substancji nie tyle lekceważą negatywne konsekwencje, ile mają trudność z konsekwentnym działaniem zgodnie z tym, co wiedzą. W zadaniach takich jak Iowa Gambling Task słabsze wyniki wiązano z niską wrażliwością na straty i dużą zmiennością odpowiedzi. Taki wzorzec utrzymywał się także po abstynencji, więc może być ważnym celem terapii.

psypost.org

KIT: europejskie odpady biomasy mogłyby zastąpić paliwa kopalne w transporcie drogowym

Analiza Karlsruhe Institute of Technology, przygotowana dla BMW AG, wskazuje, że słoma, odpady leśne i drzewne, bioodpady, międzyplony oraz niskoplenne uprawy energetyczne mogą dostarczyć surowca do pełnego zastąpienia paliw kopalnych w transporcie drogowym w ambitnym scenariuszu klimatycznym. Chodzi o tzw. reFuels, m.in. HVO i paliwa syntetyczne z metanolu. Zużyty olej spożywczy miałby stanowić tylko ok. 1% potencjalnej bazy surowcowej.

publikationen.bibliothek.kit.edu

Psylocybina zaburza ocenę upływu sekund, prawdopodobnie przez uwagę i pamięć roboczą

W badaniu kontrolowanym placebo 24 zdrowych ochotników po psylocybinie częściej zaniżało długość bodźców czasowych i zgłaszało, że czas płynie wolniej. Największe odchylenia dotyczyły przedziałów dłuższych niż 2 sekundy. Autorzy wiążą efekt bardziej z zaburzeniem uwagi i pamięci roboczej niż z samą zmianą „wewnętrznego zegara” mózgu. To małe badanie, ale pomaga precyzyjniej opisać mechanizmy doświadczeń psychodelicznych.

psypost.org

Badanie z 58 krajów rozdziela ekstremizm na defensywny i ofensywny

Analiza danych od 18 128 osób z 58 krajów, opublikowana w PNAS, wskazuje na dwa odrębne motywy gotowości do przemocy międzygrupowej. Defensywny ekstremizm wynika z chęci obrony własnej grupy przed zagrożeniem, a ofensywny z dążenia do dominacji i poszerzania wpływów. Postawy defensywne były częstsze w 56 z 58 państw. Autorzy sugerują, że profilaktyka przemocy powinna być dopasowana do typu motywacji.

news.flinders.edu.au

Skamieniała żuchwa z Egiptu sugeruje północnoafrykańskie korzenie linii współczesnych małp

Żuchwa Masripithecus moghraensis z północnego Egiptu, datowana na 17–18 mln lat, może należeć do najbliższego znanego przodka linii wszystkich żyjących dziś małp człekokształtnych. Analiza cech anatomicznych i wieku skamieniałości metodą bayesowskiego datowania tip-dating przesuwa możliwe centrum wczesnej ewolucji tej grupy z Afryki Wschodniej bardziej na północ Afro-Arabii. To ważna, ale nadal pojedyncza skamieniałość.

sciencenews.org

Randomizowane badanie: mindfulness zmniejsza objawy Internet Gaming Disorder

W próbie 80 dorosłych z Internet Gaming Disorder trening mindfulness porównano z progresywną relaksacją mięśni. Uczestnicy spełniali co najmniej 6 kryteriów DSM-5-TR. Mindfulness silniej obniżał nasilenie uzależnienia i głód grania, a fMRI pokazało zmiany łączności w sieci kontroli wykonawczej i szlakach czołowo-prążkowiowych. Wyniki sugerują lepszą regulację emocji i silniejszą kontrolę nad cravingiem.

nature.com

Przegląd 47 badań: depresja plus uzależnienie wyraźnie podnoszą ryzyko samobójstwa

Systematyczny przegląd 47 badań obejmujących ponad 648 tys. osób wykazał, że współwystępowanie depresji i zaburzeń używania substancji silnie zwiększa ryzyko samobójstwa. Związek był szczególnie mocny u kobiet: standaryzowany współczynnik śmiertelności wynosił 12,37 wobec 5,21 u mężczyzn. Podwyższone ryzyko dotyczyło m.in. alkoholu, opioidów, amfetaminy, konopi i tytoniu, co wskazuje na potrzebę intensywniejszego screeningu tej grupy.

tandfonline.com

Francja potwierdza kryzys naftowy: zniszczone 30-40% infrastruktury energetycznej Zatoki

Francuski minister finansów Roland Lescure podał, że irańskie ataki odwetowe uszkodziły lub zniszczyły 30-40% mocy rafineryjnych w regionie Zatoki, co oznacza ubytek ok. 11 mln baryłek dziennie na rynku. Szczególnie mocno ucierpiał Katar, gdzie zniszczono 17% zdolności gazowych. Naprawy części obiektów mogą potrwać do 3 lat. Dla Europy oznacza to ryzyko trwałej drożyzny energii i uruchamiania rezerw strategicznych.

france24.com

Iran zwalnia Hiszpanię z ograniczeń w cieśninie Ormuz

Iran pozwolił hiszpańskim statkom korzystać z cieśniny Ormuz bez opłat i barier, mimo że od początku marca ruch większości jednostek jest tam silnie ograniczony. To ważny wyjątek na trasie, którą normalnie płynie ok. 20 mln baryłek ropy dziennie i znaczna część światowego LNG. Dla Europy to sygnał, że Teheran selektywnie dopuszcza żeglugę, a dostęp do szlaku staje się narzędziem nacisku politycznego i gospodarczego.

majorcadailybulletin.com

Pentagon rozważa wysłanie 10 tys. dodatkowych żołnierzy na Bliski Wschód

Według doniesień Pentagon analizuje przerzut do 10 tys. kolejnych żołnierzy lądowych, w tym piechoty i sprzętu pancernego, aby poszerzyć opcje militarne USA wobec Iranu. Dołączyłyby do ok. 5 tys. marines i sił 82. Dywizji Powietrznodesantowej już obecnych w regionie. Ruch ten zwiększyłby presję na Teheran i ryzyko dalszej eskalacji, także wokół szlaków energetycznych istotnych dla Europy.

ynetnews.com

Iran wprowadza w Ormuz system opłat za bezpieczny przepływ statków

Korpus Strażników Rewolucji utworzył kontrolowany korytarz przez irańskie wody między wyspami Qeshm i Larak. Statki mają zgłaszać dane do akceptacji, a w części przypadków płacić za przejście; co najmniej jeden tankowiec miał zapłacić 2 mln dolarów. Z trasy skorzystało już ponad 20 jednostek. Iran pracuje nad ustawą legalizującą opłaty, choć eksperci wskazują na możliwe naruszenie prawa międzynarodowego i ryzyko nowych sporów z Zachodem.

apnews.com

Trump przedłuża wstrzymanie ataków na irańską infrastrukturę energetyczną do 6 kwietnia

Donald Trump wydłużył o 10 dni pauzę w amerykańskich uderzeniach na irańskie obiekty energetyczne. Według jego deklaracji nastąpiło to na prośbę Iranu i w związku z trwającymi rozmowami o 15-punktowym planie pokojowym, obejmującym m.in. program nuklearny, rakietowy i żeglugę przez Ormuz. To chwilowo zmniejsza ryzyko kolejnego szoku podażowego na rynku ropy i gazu, ale nie usuwa zagrożenia gwałtownym powrotem eskalacji.

cnbc.com

IRGC obniża wiek rekrutacji do zadań wojennych do 12 lat

Irański Korpus Strażników Rewolucji dopuścił udział cywilów od 12. roku życia w działaniach wspierających wysiłek wojenny w ramach akcji „For Iran”. Chodzi o role niebojowe, takie jak patrole, punkty kontrolne i logistyka. Decyzja budzi obawy o udział dzieci w strukturach militarnych i o zgodność z Konwencją o prawach dziecka. To także sygnał, że władze próbują szybko poszerzyć zaplecze kadrowe w czasie wojny.

iranintl.com

Carney buduje szeroki blok handlowy UE-CPTPP przeciw skutkom ceł Trumpa

Premier Kanady Mark Carney zabiega o porozumienie między UE a 12-państwowym CPTPP. Celem jest lepsze zabezpieczenie łańcuchów dostaw i ograniczenie skutków amerykańskich ceł. Rozmowy dotyczą m.in. ujednolicenia zasad pochodzenia towarów, co ułatwiłoby handel niskotaryfowy między niemal 40 krajami i 1,5 mld ludzi. Dla Europy, w tym Polski, to potencjalnie ważny kierunek dywersyfikacji eksportu i importu poza rynek USA.

politico.eu

AP określa izraelską operację w Libanie jako inwazję

Associated Press zaczęła opisywać rozszerzoną izraelską operację lądową w Libanie jako „inwazję”. Według relacji celem ma być zajęcie obszaru na południe od Litani i zniszczenie infrastruktury Hezbollahu po zmasowanych ostrzałach rakietowych tej organizacji. Skala walk już doprowadziła do przesiedlenia ponad 800 tys. Libańczyków. To kolejny front kryzysu regionalnego, który zwiększa ryzyko dalszej destabilizacji w sąsiedztwie Europy.

apnews.com

Dowódca armii Ugandy deklaruje poparcie dla Izraela w wojnie z Iranem

Szef sił zbrojnych Ugandy gen. Muhoozi Kainerugaba napisał, że jeśli Izraelowi groziłaby klęska lub zniszczenie, Uganda stanęłaby po jego stronie. Zadeklarował też gotowość wysłania wojsk do wsparcia USA i Izraela. Jednocześnie podkreślono, że to jego stanowisko, a nie oficjalna decyzja rządu. Wypowiedź pokazuje, jak konflikt bliskowschodni zaczyna wciągać państwa spoza regionu i wpływać na ich relacje dyplomatyczne.

jpost.com

Trump kpi z brytyjskich lotniskowców i odrzuca ich wsparcie na Bliskim Wschodzie

Donald Trump nazwał brytyjskie lotniskowce typu Queen Elizabeth „zabawkami” na tle amerykańskich jednostek i miał odrzucić rzekomą ofertę ich wysłania do regionu. Londyn zaprzeczył, by taka oferta została złożona. Temat ma znaczenie polityczne, bo dotyka relacji USA-Wielka Brytania i pokazuje napięcia wokół podziału ról w sojuszu podczas kryzysu na Bliskim Wschodzie.

ukdefencejournal.org.uk

Szef Sztabu Izraela ostrzega przed kryzysem kadrowym armii

Gen. Eyal Zamir ostrzegł, że bez pilnych zmian prawnych izraelska armia może „zacząć się zapadać sama w sobie” z powodu braków kadrowych. IDF potrzebuje ok. 12 tys. dodatkowych żołnierzy, głównie do jednostek bojowych. Wśród rozważanych rozwiązań są wydłużenie służby zasadniczej z 30 do 36 miesięcy oraz nowe przepisy dla rezerw. Po dwóch latach działań na wielu frontach problem staje się strategiczny dla zdolności operacyjnych Izraela.

jpost.com

W Iranie rośnie presja twardogłowych na budowę broni jądrowej

Według źródeł Reutersa irańscy twardogłowi coraz głośniej domagają się budowy bomby atomowej albo wyjścia z układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej. Presja nasiliła się po eskalacji wojny z USA i Izraelem oraz wzroście znaczenia Strażników Rewolucji. Formalnej zmiany polityki jeszcze nie ma, ale sam kierunek debaty zwiększa niepewność strategiczną na Bliskim Wschodzie i może zaostrzyć reakcję Zachodu.

reuters.com

Putin prosi oligarchów o wpłaty na kurczący się budżet obronny Rosji

Władimir Putin miał zażądać od rosyjskich oligarchów dobrowolnych wpłat na finansowanie wojny przeciw Ukrainie. Co najmniej dwóch biznesmenów zgodziło się wesprzeć państwo, a Sulejman Kerimow zadeklarował 100 mld rubli. Mimo że wydatki wojskowe Rosji w 2026 r. mają wynieść 14,9 bln rubli, presja budżetowa rośnie. Dla Europy i Polski to kolejny sygnał kosztów, jakie długotrwała wojna nakłada na rosyjskie finanse.

theguardian.com

Rozległy wyciek ropy w Zatoce Meksykańskiej skaża setki kilometrów wybrzeża Meksyku

Wyciek ropy, który zaczął się około 1 marca, skaził ponad 230 km wybrzeża stanów Veracruz i Tabasco, a według części ocen nawet do 630 km. Skażone zostały laguny i tereny chronione, doszło do śnięcia zwierząt, a 39 społeczności odczuwa skutki dla rybołówstwa i turystyki. Pemex zaprzecza odpowiedzialności, trwa śledztwo. To ważny przykład kosztów środowiskowych i gospodarczych awarii w sektorze paliwowym.

apnews.com

Lekarze na Kubie: niedobory paliwa po blokadzie USA paraliżują ochronę zdrowia

Kubańscy lekarze i urzędnicy twierdzą, że zaostrzenie amerykańskiej blokady naftowej doprowadziło do braków paliwa, blackoutów i ciężkich zakłóceń w służbie zdrowia. Na operacje czeka ponad 96 tys. osób, w tym 11 tys. dzieci; brakuje m.in. strzykawek, antybiotyków i paliwa do karetek. Według władz zagrożonych jest 5 mln pacjentów z chorobami przewlekłymi. Sprawa pokazuje humanitarne skutki sankcji i kryzysu energetycznego.

nytimes.com

Brak newsów na dziś w tej kategorii.