Prezydent tajwańskiej uczelni przeprasza po słowach o „odebraniu sobie życia”
Prezydent Shih Hsin University, Chen Ching-ho, wywołał oburzenie po przemówieniu do absolwentów studiów magisterskich i doktoranckich, w którym powiedział, że osoby nieradzące sobie z czasem, emocjami i zdrowiem w pracy powinny „szybko skończyć ze sobą”. Po krytyce publicznej przeprosił za „niestosowne słowa” i od 8 czerwca bierze 2-miesięczny bezpłatny urlop. Uczelnia także przeprosiła; obowiązki przejmie wiceprezydent Lin Heng-chih.
focustaiwan.tw
Holandia chce odejść od Palantira i zbudować europejną alternatywę
Holenderskie ministerstwo obrony planuje w ciągu ok. 2 lat wycofać oprogramowanie Palantir i zastąpić je rozwiązaniem europejskim. Resort podkreśla, że używał systemu od 2010 r. tylko w ograniczonej skali, ale chce odzyskać suwerenność nad danymi i technologią. Palantir ma pozostać jedynie tam, gdzie jest potrzebny do współpracy w ramach NATO. To ważny sygnał dla Europy: wrażliwe dane wojskowe mają być mniej zależne od amerykańnych platform.
cybernews.com
Putin odrzuca propozycję spotkania z Zełenskim. Kijów: Rosja nie chce pokoju
Władimir Putin stwierdził, że nie widzi sensu w bezpośrednim spotkaniu z Wołodymyrem Zełenskim i że Rosja będzie walczyć do osiągnięcia swoich celów. Zełenski odpowiedział, że odmowa pokazuje brak realnej woli pokojowej po stronie Moskwy. Wypowiedzi padły podczas forum gospodarczego w Petersburgu. Dla Europy to kolejny sygnał, że szybki przełom dyplomatyczny jest mało prawdopodobny, a wojna pozostaje konfliktem długotrwałym.
kyivpost.com
Niger: 49 osób zmarło z pragnienia po awarii ciężarówki na Saharze
Na północy Nigru zginęło 49 obywateli tego kraju, gdy ciężarówka, którą wracali z Mali po święcie Eid al-Adha, zepsuła się i utknęła na Saharze ponad 80 km od Assamaki. Pasażerom skończyła się woda, a pojazdu nie udało się naprawić. Przeżyły tylko 2 osoby, które pieszo dotarły do miejscowości i zaalarmowały służby. Ratownicy znaleźli ciała wokół i pod ciężarówką; pochowano je na miejscu w zbiorowych grobach.
bbc.com
Szef brytyjskiej armii: Wielka Brytania jest w najgroźniejszym okresie od dekad
Szef Sztabu Obrony Wielkiej Brytanii, marsz. lotnictwa Sir Richard Knighton, ocenił, że kraj znajduje się w najniebezpieczniejszym momencie, jaki pamięta, a poziom zagrożeń jest najwyższy od zimnej wojny. Wskazał na rosnącą aktywność Rosji, cyberataki, sabotaż i działania „poniżej progu wojny”. Jego zdaniem Londyn musi przygotować się na długie konflikty o wysokiej intensywności, podobne do wojny w Ukrainie, co wzmacnia debatę o zwiększeniu wydatków obronnych w Europie.
bbc.co.uk
Ambasador USA przy UE: Trump nie chciał najechać Grenlandii
Andrew Puzder, ambasador USA przy Unii Europejskiej, powiedział, że Donald Trump nie planował inwazji na Grenlandię, a jego wcześniejsze wypowiedzi w Europie błędnie odczytano jako groźbę. Według Puzdera chodziło o podkreślenie strategicznego znaczenia wyspy, a nie realny plan użycia siły. Sprawa pozostaje drażliwa dla Danii i UE, bo dotyczy bezpieczeństwa Arktyki oraz tonu relacji transatlantyckich.
politico.eu
Zełenski apeluje o pilną pomoc USA po śmiertelnych atakach na Kijów
Po jednym z najcięższych ostatnio zmasowanych ataków rakietowych i dronowych Rosji na Kijów i inne miasta Wołodymyr Zełenski zaapelował o większą pomoc wojskową USA, zwłaszcza w obronie przeciwlotniczej. Podkreślił, że amerykańne wsparcie, w tym pociski do systemów Patriot, jest „absolutnie konieczne”, by chronić miasta i ograniczyć przewagę Rosji w atakach balistycznych.
time.com
Południowy Liban po ofensywie Izraela: 2,9 tys. zabitych i 1,4 mln przesiedlonych
Według opisu skutków trzymiesięcznej ofensywy Izraela w południowym Libanie zginęło ok. 2,9 tys. osób, zniszczono 36 tys. domów, a około 1,4 mln ludzi zostało przesiedlonych z 300 ewakuowanych miejscowości. Mimo formalnego rozejmu walki i bombardowania mają nadal wyludniać duże obszary regionu. Skala zniszczeń ma znaczenie dla Europy m.in. przez ryzyko dalszej destabilizacji wschodniej części Morza Śródziemnego.
english.elpais.com
Alarm na ISS: astronauci gotowi do ewakuacji przez narastający wyciek powietrza
NASA czasowo kazała załodze Międzynarodowej Stacji Kosmicznej schronić się w kapsule SpaceX Crew Dragon i przygotować do ewakuacji po wykryciu pogarszającego się wycieku powietrza w rosyjskiej części stacji, przy module Zwiezda. Pięcioro członków załogi weszło w tryb awaryjny na ok. 2 godziny. Potem alarm odwołano: jeden z dwóch wycieków uszczelniono, drugi nadal jest naprawiany. Incydent pokazuje utrzymujące się problemy techniczne rosyjskiego segmentu ISS.
reuters.com
Ukraina: w maju obrona przeciwlotnicza strąciła prawie 92% rosyjskich dronów
Według ukraińskich danych w maju obrona przeciwlotnicza zestrzeliła prawie 92% rosyjskich dronów użytych w dużych atakach. Rosja wystrzeliła w tym czasie rekordową liczbę dronów dalekiego zasięgu oraz setki rakiet, ale większość celów udało się przechwycić. To ważny wskaźnik skuteczności ukraińskiej OPL, choć skala nalotów nadal wywiera dużą presję na zapasy pocisków i systemy obronne.
pravda.com.ua
Iran wysłał drony w stronę cieśniny Ormuz, USA zestrzeliły co najmniej cztery
Iran wysłał wiele dronów w kierunku cieśniny Ormuz, a amerykańskie samoloty wojskowe zestrzeliły co najmniej 4 z nich. Nie ma informacji o skutecznych trafieniach. To kolejny epizod napięcia wokół jednego z najważniejszych szlaków dla światowego handlu ropą i gazem. Dla Europy oznacza to ryzyko dalszych wahań cen energii i problemów w żegludze przez Zatokę Perską.
reuters.com
Trump: Iran nie zgodził się jeszcze na układ z USA, bo jest „silny i dumny”
Donald Trump powiedział w wywiadzie dla NBC, że Iran nie zawarł jeszcze porozumienia z USA kończącego obecną wojnę, ponieważ jego władze są „silne” i „dumne”. Dodał jednak, że Teheran ostatecznie „nie ma wyboru” i będzie musiał dojść do układu, choć zajmie to czas. Wypowiedź pokazuje, że rozmowy są przedstawiane bardziej jako presja polityczna niż bliski przełom dyplomatyczny.
nbcnews.com
Hebron: izraelski ostrzał auta zabił 7-miesięczne dziecko, rodzice ranni
W rejonie Tel Rumeida w Hebronie izraelscy żołnierze otworzyli ogień do samochodu palestyńskiej rodziny. Zginął 7-miesięczny Sam Fahd Abu Haikal, trafiony w głowę; ranni zostali także jego matka i ojciec. Izraelska armia podała, że żołnierz strzelił, bo uznał, że auto przyspiesza w stronę wojsk, a później stwierdziła, że poszkodowani byli „niezaangażowanymi cywilami” i sprawa jest badana.
timesofisrael.com
Załamanie na rynku chipów skasowało ok. 1,3 bln dolarów wartości spółek
Akcje amerykańskich producentów półprzewodników gwałtownie spadły, wymazując około 1,3 bln dolarów kapitalizacji. Najmocniej ucierpiały firmy powiązane z boomem AI, m.in. Nvidia, Micron, AMD i Marvell. Wyprzedaż wywołał słabszy od oczekiwań sygnał Broadcomu o popycie na własne układy AI. Indeks PHLX Semiconductor spadł o ponad 10%, najmocniej od 2020 r., co pokazuje jak wrażliwe są dziś wyceny technologiczne na wyniki kilku kluczowych firm.
reuters.com
Rada Bezpieczeństwa ONZ zbiera się po rosyjskim ataku balistycznym na Ukrainę
Ukraina zwołała nadzwyczajne posiedzenie Rady Bezpieczeństwa ONZ po rosyjskim ataku z użyciem rakiet balistycznych, który spowodował duże zniszczenia i ofiary cywilne. Kijów chce silniejszej reakcji międzynarodowej, a Rosja utrzymuje, że uderza w cele wojskowe. Posiedzenie ma pokazać dalszy podział między państwami europejskimi wzywającymi do wstrzymania ataków a Moskwą odrzucającą zarzuty o celowe ataki na ludność.
kyivpost.com
Zaginiony od tygodnia Szerpa odnaleziony żywy przy bazie pod Everestem
Nepalski przewodnik Dawa Sherpa został odnaleziony żywy około tydzień po zaginięciu podczas zejścia z Mount Everestu z klientem. Ostatni raz widziano go około 29 maja, a później ekipa sprzątająca znalazła go czołgającego się w pobliżu lodospadu Khumbu nad bazą. Ratownicy podali mu jedzenie i wodę, po czym przetransportowali go śmigłowcem do szpitala. W środowisku wspinaczkowym akcję określono jako wyjątkowe ocalenie.
apnews.com