W obiegu znów jest wypowiedź Dario Amodeia, z której wynika, że odejście z OpenAI i start Anthropic miały wynikać głównie z utraty zaufania do Sama Altmana. W opisie sprawy pojawia się teza, że przekaz o „AI safety” nie był jedynym ani głównym powodem rozłamu. To kolejna odsłona publicznego konfliktu między szefami OpenAI i Anthropic.
Pojawiają się zarzuty, że Anthropic ogranicza w zwykłych modelach szczegółowe instrukcje biologiczne i „mokrolaboratoryjne”, a bardziej zaawansowane zastosowania przesuwa do oferty Claude for Life Sciences. Według opisu firma integruje narzędzie z bazami i workflow badawczym, ale jednocześnie domyka otwarty dostęp. Krytycy widzą w tym centralizację ważnych możliwości w rękach dużych klientów i partnerów.
Według opisu test bojowy sprzed około dwóch lat miał obejmować drony, które po uruchomieniu trybu autonomicznego same wyszukiwały cele i atakowały bez bieżącego sterowania przez operatora. Jeśli relacja jest trafna, byłby to pierwszy potwierdzony przypadek śmierci żołnierzy z rąk w pełni autonomicznej broni. To mocno zaostrza debatę o prawie i etyce takich systemów.
Post zbiera przewidywania, że AI o ogólnych zdolnościach może pojawić się około 2030 roku, a nawet wcześniej. W przywołanym opisie mowa o ocenach z DeepMind i o bezpieczeństwie modeli, które mogą przynieść wielkie zyski naukowe i gospodarcze, ale też stwarzać bardzo poważne zagrożenia. Obrazek ujmuje to memicznie: jak ryba ostrzegana, że kusząca przynęta może być pułapką.
Google zapowiedziało DiffusionGemma, eksperymentalny otwarty model oparty na architekturze Gemma 4. Zamiast tworzyć tekst słowo po słowie, ma generować i poprawiać bloki tekstu równolegle metodą dyfuzyjną. Według opisu może to dać do 4 razy szybsze działanie na dedykowanych GPU. Model ma licencję Apache 2.0 i wsparcie dla lokalnego uruchamiania oraz integracji z popularnymi narzędziami.
Dario Amodei opublikował esej o polityce wobec szybkiego rozwoju AI. Poza samą przejrzystością proponuje obowiązkowe testy prowadzone przez niezależne podmioty dla ryzyk cyber, bio i autonomii modeli, a także możliwość blokowania wdrożenia systemów o katastrofalnym profilu ryzyka. W tekście porusza też wpływ AI na pracę, gospodarkę, naukę, wolności obywatelskie i geopolitykę.
Na pokazanej tabeli benchmarku SimpleBench pierwsze miejsce zajmuje Claude Fable 5 z wynikiem 81,9%. Za nim są Gemini 3.1 Pro Preview z 79,6% i GPT-5.5 Pro z 76,9%. Test ma sprawdzać radzenie sobie z podchwytliwymi pytaniami wymagającymi zdrowego rozsądku. Wpis podkreśla, że lider jest już blisko ludzkiego poziomu odniesienia.
Według opisu Microsoft ograniczył pracownikom dostęp do modelu Claude Fable 5, także w kontekście integracji z GitHub Copilot, do czasu wewnętrznego przeglądu. Głównym powodem ma być polityka Anthropic dla modeli klasy Mythos, zgodnie z którą prompty i odpowiedzi są przechowywane przez 30 dni na potrzeby bezpieczeństwa. Wpis wpisuje się w szerszą ostrożność firmy wobec zewnętrznych asystentów AI.
Qualia poinformowała, że została wybrana do Google DeepMind Robotics Program. Firma opisuje swoje podejście jako trenowanie modeli ucieleśnionych, które mają wykonywać realne zadania manualne poza pokazowym demo. Wpis sugeruje, że stawia na połączenie modeli bazowych, rozumowania i robotyki pracującej w fizycznym świecie.
Według opisu OpenAI przygotowuje model o roboczej nazwie 5.6, oceniany wewnętrznie jako wyraźny krok naprzód względem GPT-5.5. Jednocześnie firma ma nadal zakładać wejście na giełdę w ciągu najbliższego roku, choć szybki rozwój AI i scenariusze recursive self-improvement mogą taki ruch opóźnić. Z drugiej strony ogromne potrzeby obliczeniowe zwiększają presję na pozyskanie kapitału.
Według opisu OpenAI analizuje znaczące cięcia cen rozliczeń za użycie modeli, aby przyciągnąć klientów kosztem Anthropic. Zmiany mają być rozpatrywane przed możliwą wojną cenową i w okresie, gdy zdobywanie użytkowników oraz klientów firmowych staje się kluczowe. Na razie mają to być trwające wewnętrzne rozmowy, bez ostatecznej decyzji.
Brian Moynihan z Bank of America ostrzegł, że jeśli regulatorzy dopuszczą stablecoiny wypłacające odsetki, z amerykańskich banków może odpłynąć nawet 6 bln USD, czyli ok. 30–35% depozytów komercyjnych. Według niego osłabiłoby to bazę depozytową banków, zmniejszyło akcję kredytową i mogło podnieść koszt pożyczek dla firm oraz gospodarstw domowych. Sprawa pojawia się w trakcie debaty nad ustawami regulującymi stablecoiny.
Senatorka Cynthia Lummis przekonuje, że Stany Zjednoczone powinny otwarcie i ustawowo gromadzić Bitcoina jako aktywo strategiczne. Wskazuje na swój projekt BITCOIN Act, który zakłada utworzenie Strategic Bitcoin Reserve i zakup 1 mln BTC w określonym horyzoncie czasowym, czyli około 5% całej podaży. Rezerwa miałaby być finansowana w sposób neutralny dla budżetu i przechowywana przez Departament Skarbu.
Bitmine Immersion Technologies, firma budująca skarbiec oparty na Ethereum, kupiła 75 tys. ETH za około 123 mln USD przez Kraken i FalconX. Zakup przeprowadzono w ciągu mniej więcej ośmiu godzin, a środki trafiły do trzech portfeli. Ruch wpisuje się w strategię „Alchemy of 5%”, której celem jest dojście do ok. 5% podaży ETH. Po tej transakcji znane zasoby spółki mają przekraczać 4,6% krążącej podaży Etheru.
Amerykański pożyczkodawca Trad.Fi planuje umieścić na blockchainie do 650 mln USD prywatnego kredytu w ciągu 48 miesięcy. Projekt, realizowany z platformą W3, ma objąć finansowanie sprzętu dla produkcji, infrastruktury elektrycznej i instalacji solarnych w USA. AI ma pomagać w ocenie ryzyka, due diligence i wycenie pożyczek, skracając proces z tygodni lub miesięcy do około jednego dnia. Pożyczki będą tokenizowane i rejestrowane m.in. na publicznych sieciach jak Avalanche.
Wintermute ocenia, że obecna struktura rynku kryptowalut sprzyja głównie Bitcoinowi, Ethereum i kilku największym aktywom, podczas gdy większość altcoinów pozostaje narażona na głębokie spadki i nieudane odbicia. Firma sugeruje też, że klasyczny czteroletni cykl może słabnąć, bo ceny coraz bardziej napędzają przepływy z ETF-ów i skarbców korporacyjnych, a nie detaliczna spekulacja. Bez szerszego napływu kapitału instytucjonalnego ryzyko dla mniej płynnych tokenów ma pozostać wysokie.
20-letni Trenton Richard David Johnston przyznał się w federalnym sądzie w Miami do udziału w oszustwie kryptowalutowym i spisku dotyczącym prania pieniędzy, w którym skradziono co najmniej 13,04 mln USD. Według prokuratury podszywał się pod pracowników Google i firm krypto, by przejmować konta ofiar. Środki miały finansować luksusowy styl życia, w tym Lamborghini, BMW, wynajem drogich nieruchomości, biżuterię i loty prywatnym odrzutowcem. Po wyroku ma zostać deportowany do Kanady.
Sam Bankman-Fried, założyciel upadłej giełdy FTX, złożył oficjalny wniosek o ułaskawienie prezydenckie do biura Pardon Attorney w Departamencie Sprawiedliwości USA. SBF odbywa obecnie karę 25 lat więzienia za oszustwa i powiązane przestępstwa po wielomiliardowym upadku FTX. Status wniosku ma być oczekujący, choć według opisu sprawy jego szanse są oceniane jako niewielkie.
W USA ponownie wykryto New World screwworm, muchę, której larwy rozwijają się w otwartych ranach i otworach ciała, wyjadając żywą tkankę. Największe zagrożenie dotyczy bydła i dzikich zwierząt; u ludzi przypadki są rzadkie i zwykle wiążą się z podróżą. W ciężkich zakażeniach larwy mogą wejść bardzo głęboko, nawet w okolice czaszki. Leczenie polega na szybkim mechanicznym usunięciu larw, a nie na samych lekach. Kluczowe są kontrola ognisk i szybkie wykrywanie.
VO₂ max pokazuje, ile tlenu organizm potrafi wykorzystać podczas intensywnego wysiłku. To praktyczny wskaźnik pracy serca, płuc, naczyń i mięśni. Badania wiążą wyższy VO₂ max z niższym ryzykiem zgonu z dowolnej przyczyny i z przyczyn sercowo-naczyniowych oraz z lepszą sprawnością w starszym wieku. Dobra wiadomość: ten parametr można poprawiać regularnym ruchem, zwłaszcza treningiem wytrzymałościowym i interwałowym.
Amerykańskie Kolegium Położników i Ginekologów (ACOG) opublikowało własny kalendarz szczepień dla ciężarnych. Rutynowo zaleca 4 szczepionki w ciąży: Tdap, RSV, przeciw grypie i przeciw Covid-19. To najważniejsza różnica wobec nowszego, bardziej ograniczonego podejścia części władz federalnych do szczepień Covid u zdrowych ciężarnych. ACOG podtrzymuje, że szczepienie w ciąży pozostaje standardem ochrony matki i dziecka.
NHS w Anglii wdraża dla wczesnego raka prostaty precyzyjną radioterapię SABR/SBRT, która podaje wysoką dawkę w 5 sesjach zamiast zwykle 20 lub więcej. Z opisu wynika, że krótszy schemat jest równie skuteczny w kontroli nowotworu i ma podobnie niski poziom działań niepożądanych. Dla pacjentów oznacza to mniej dojazdów, mniej obciążenia codziennym leczeniem i szybsze zakończenie terapii.
Enhanced Games w Las Vegas to zawody, w których sportowcy mogą jawnie stosować środki zwiększające wydolność pod nadzorem medycznym. Mowa m.in. o sterydach, hormonach i innych substancjach poprawiających wynik. Krytycy ostrzegają, że takie wydarzenie normalizuje ryzykowne używanie leków i suplementów oraz zaciera granicę między medycyną, sportem i komercyjnym „ulepszaniem” ciała. To nie porada zdrowotna, lecz sygnał, jak zmienia się podejście do ryzyka i dopingu.
Gaz łzawiący i pieprzowy są dla dzieci bardziej niebezpieczne niż dla dorosłych, bo mają mniejsze drogi oddechowe, szybciej oddychają i trudniej unikają ekspozycji. W materiale opisano 79 dzieci, które ucierpiały po użyciu tych środków przez funkcjonariuszy federalnych, także z dala od miejsc interwencji: w domach, autach i w drodze do szkoły. Problem dotyczy nie tylko chwilowego pieczenia oczu i duszności, ale też pytań o standardy użycia i możliwe skutki długoterminowe.
Regularny trening oporowy, czyli np. ciężary, przysiady, pompki czy ćwiczenia z gumami, wiąże się z niższym ryzykiem przedwczesnej śmierci niezależnie od aerobów. Z opisu badań wynika, że największa korzyść może przypadać na około 60–120 minut tygodniowo, a zyski powyżej 2 godzin są już mniejsze. Praktycznie: warto celować w co najmniej 2 sesje tygodniowo i łączyć je z ruchem wytrzymałościowym.
W Demokratycznej Republice Konga liczba przypadków Eboli wzrosła do 635, a zmarło 127 osób. Ognisko szerzy się głównie w prowincji Ituri. Problemem nie jest tylko sam wirus, ale też trudności w dotarciu do ludzi i śledzeniu kontaktów: udało się objąć nadzorem tylko trochę ponad połowę z ponad 5600 osób narażonych. To znacząco utrudnia izolację i przerywanie łańcucha zakażeń.
American Heart Association po raz pierwszy wydało wytyczne przesiewowe dla zespołu sercowo-nerkowo-metabolicznego (CKM), który łączy choroby serca, nerek, otyłość i cukrzycę typu 2. Według przytoczonych danych około 90% dorosłych w USA ma co najmniej jeden czynnik ryzyka. Wytyczne stawiają na wcześniejsze wykrywanie nadmiernej masy ciała, zaburzeń ciśnienia i cholesterolu oraz na interwencje dotyczące snu, palenia i kontroli wagi.
Duże badanie obrazowe wskazuje, że długotrwała ekspozycja na zanieczyszczenie powietrza, także na poziomach uznawanych za umiarkowane, wiąże się z bardziej zaawansowaną chorobą wieńcową. Chodzi o większą ilość blaszki miażdżycowej i większe uszkodzenie tętnic zaopatrujących serce. To ważne, bo pokazuje, że jakość powietrza działa jak modyfikowalny czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego, podobnie jak palenie czy nadciśnienie.
W kilku kluczowych agencjach zdrowia publicznego USA, m.in. CDC, FDA i NIH, narasta problem wakatów, odejść i tymczasowego kierownictwa. Eksperci ostrzegają, że przy jednoczesnych zwolnieniach i sporach o szczepienia taka niestabilność może utrudniać zarządzanie epidemiami, komunikację ryzyka i codzienny nadzór nad zdrowiem publicznym. To temat systemowy, ale z realnym wpływem na szybkość reakcji w kryzysie.
Sprawa dotyczy skażenia wód gruntowych azotanami w Lower Umatilla Basin w Oregonie. Siedmioro mieszkańców pozywa m.in. Lamb Weston, Port of Morrow i Threemile Canyon Farms, twierdząc, że odpady zanieczyściły wodę pitną. Oprócz odszkodowań żądają także oczyszczenia środowiska i monitoringu medycznego osób narażonych na skażoną wodę ze studni. Proces ławy przysięgłych ma ruszyć w maju 2027 r.
Planowany ośrodek USA w Nanyuki w Kenii ma przyjmować bezobjawowych obywateli USA narażonych na kontakt z Ebolą w krajach wysokiego ryzyka. Zakładano 50 łóżek i 21-dniową obserwację. Mieszkańcy i aktywiści protestują, obawiając się sprowadzenia zagrożenia do kraju bez aktualnych przypadków oraz braku przejrzystości wokół inwestycji. Sąd tymczasowo wstrzymał projekt, choć władze USA uznają go za ważny element kontroli zakażeń.
Naukowcy z Brown University stworzyli hydrożelowy opatrunek, który reaguje na enzym bakteryjny związany z infekcją. Gdy taki sygnał się pojawi, materiał zaczyna się rozpadać i uwalnia antybiotyk bezpośrednio do rany. Taki system może przyspieszać leczenie zakażeń i ograniczać niepotrzebne użycie antybiotyków, a więc także presję sprzyjającą oporności bakterii. Na tym etapie to obiecująca technologia, ale jeszcze nie standard kliniczny.
Badanie u dorosłych z otyłością bez cukrzycy sugeruje, że agoniści receptora GLP-1 stosowani w leczeniu otyłości wiązali się z niższym ryzykiem kilku problemów mięśniowo-szkieletowych niż inne leki odchudzające. Dotyczyło to m.in. osteoporozy, dużych złamań osteoporotycznych, chorób dysków kręgosłupa i choroby zwyrodnieniowej stawów. To wynik obserwacyjny, więc pokazuje związek, a nie pewny efekt przyczynowy.
W Australii, mimo trwającego od około dekady zakazu komercyjnych solariów, nadal działa podziemny rynek opalania UV, szczególnie w Melbourne. Służby przejmują urządzenia i ścigają operatorów, ale część usług przeniosła się do prywatnych domów i ogłoszeń online. Eksperci przypominają, że solaria powodują uszkodzenia DNA i zwiększają ryzyko raka skóry, w tym czerniaka.
Badacze z University of Navarra i partnerzy zaobserwowali, że ludzie w różnych krajach, grupach wiekowych i obu płciach częściej zbaczają w lewo i poruszają się przeciwnie do ruchu wskazówek zegara, zarówno sami, jak i w tłumie. Efekt nie wyjaśniały kultura, prawo- lub leworęczność, dominacja oka ani stopy. U dzieci był nieco silniejszy. Autorzy mówią o wrodzonym „biasie lokomotorycznym”, który może pomóc w projektowaniu przejść i modeli ruchu pieszych.
Analiza ponad 600 tys. odpowiedzi ankietowych z 115 krajów pokazała, że osoby uznające wolność słowa za ważny cel państwa częściej wykazują większą tolerancję wobec mniejszości etnicznych, imigrantów, mniejszości religijnych, Żydów i osób LGBT. Wyższe wskaźniki tolerancji notowano też u osób lepiej wykształconych. Główny wyjątek: zwolennicy wolności słowa byli mniej tolerancyjni wobec skrajnej prawicy.
Zespół z Innovative Genomics Institute opracował układ CRISPR-Cas12a2, który rozpoznaje RNA zmutowanego genu TP53, obecnego w niemal połowie nowotworów. Po wykryciu sygnału enzym uruchamia szerokie cięcie DNA i chromatyny, szybko zabijając komórkę nowotworową, a oszczędzając zdrowe. W hodowlach komórkowych i u myszy z guzami płuca oraz wątroby metoda zmniejszała rozmiar nowotworów. To wciąż etap przedkliniczny, ale może otworzyć drogę do leczenia „niedruggowalnych” raków.
Artykuł stawia tezę, że formalna szkoła premiuje długie siedzenie, samokontrolę i spokojne relacje społeczne, co mocniej koliduje ze średnio wyższą potrzebą ruchu i innym stylem interakcji częstszym u chłopców. W takim ujęciu chłopcy częściej trafiają do kategorii problemów behawioralnych, w tym ADHD i wykroczeń szkolnych. To interpretacja w ramie ewolucyjnej, a nie pojedynczy eksperyment rozstrzygający przyczynę.
Badacze pokazali prototyp rozrusznika, którego bateria może być doładowywana bezprzewodowo za pomocą fal ultradźwiękowych. Zewnętrzny nadajnik wprawia w drgania warstwy piezo- lub triboelektryczne w implancie, a te zamieniają ruch na prąd. Testy w warunkach imitujących tkanki wskazują, że system może zasilać urządzenia o niskim poborze mocy. To wczesny etap, ale technologia może zmniejszyć liczbę operacji wymiany baterii.
Mass General Brigham podało wyniki badania fazy 2 eksperymentalnej tabletki GLP-1. Po 26 tygodniach do 89,6% uczestników osiągnęło HbA1c na poziomie 7% lub mniej, wobec 24,9% w grupie placebo. Co najmniej 5% spadku masy ciała uzyskało do 72,3% osób, wobec 20,2% na placebo. Jeśli wyniki potwierdzą się w kolejnych etapach, codzienna tabletka może poszerzyć dostęp do terapii dziś często podawanych w zastrzykach.
Nowe modelowanie pokazuje, że słabsze zapylanie przez pszczoły i inne owady zmniejsza globalną produkcję owoców, warzyw, orzechów i roślin strączkowych o około 3–5%. To przekłada się na gorszy dostęp do witamin i folianów oraz wyższe ryzyko niedożywienia, chorób serca, udaru, cukrzycy i części nowotworów. Autorzy szacują, że skutkiem mogą być setki tysięcy nadmiarowych zgonów rocznie, szczególnie w uboższych regionach.
Teleskop Jamesa Webba zarejestrował potężny wypływ gazu w masywnej galaktyce istniejącej około 1,1 mld lat po Wielkim Wybuchu. Wiatr, prawdopodobnie napędzany zderzeniem galaktyk, intensywnym powstawaniem gwiazd i supernowymi, wyrzuca zimny gaz około dwa razy szybciej, niż galaktyka tworzy nowe gwiazdy. W takim tempie paliwo do dalszej produkcji gwiazd może zniknąć w około 100 mln lat. To możliwe wyjaśnienie, czemu tak wcześnie pojawiały się „martwe” galaktyki.
Nowe badanie wskazuje, że odsetek kanadyjskich dorosłych, którzy doświadczyli lęku społecznego, wzrósł z nieco ponad 8% w 2002 r. do prawie 14% obecnie. Wzrost był szczególnie widoczny u młodszych dorosłych. Autorzy odnotowują też powiązania z przewlekłym bólem, używaniem substancji i niskim wsparciem społecznym. Wzrost użycia mediów społecznościowych pojawia się jako hipoteza, a nie potwierdzona przyczyna.
Badanie anatomii człowieka wykazało wcześniej nieopisane naczynia limfatyczne w odcinku szyjnym kręgosłupa, na styku ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego. Autorzy proponują hipotezę „cerebrolymph”: część płynów i substancji z mózgu może odpływać także tą drogą, obok znanych szlaków oponowych i glimfatycznych. To odkrycie anatomiczne i koncepcja wymagająca dalszego potwierdzenia funkcjonalnego.
Nowe mapy przepływów migracyjnych między 230 krajami i terytoriami pokazują, że roczna liczba migrantów wzrosła z około 13 mln w 2000 r. do około 35 mln w 2023 r. Wzrost przewyższa tempo przyrostu populacji. Dane oparte na modelach AI pokazują wpływ konfliktów, klimatu, zmian gospodarczych i polityki. Spadki były głównie przejściowe, m.in. podczas kryzysu 2008–09 i pandemii COVID-19.
Analiza zamarzniętych odchodów susłów z Jukonu ujawniła DNA mamutów, koni, bizonów stepowych, drapieżników, roślin i grzybów. Materiał zachowany w norach pozwolił odtworzyć środowisko dawnej tundrostepy we wschodniej Beringii nawet na przestrzeni 700 tys. lat. Wyniki sugerują, że ten ekosystem był przez bardzo długi czas zaskakująco stabilny. To rzadki przykład tak długiego zapisu środowiskowego z eDNA.
Mass General Brigham przeanalizowało dane prawie 1 mln amerykańskich weteranów w wieku 67+ i stwierdziło, że rozpoczęcie terapii statyną wiązało się z około 24% niższym ryzykiem rozwoju kruchości lub zgonu w średnio 5,3 roku obserwacji. Zależność utrzymywała się także u osób bardzo starych i z chorobami współistniejącymi. To jednak badanie obserwacyjne, więc pokazuje związek, a nie dowód, że statyny bezpośrednio spowalniają starzenie.
Naukowcy potwierdzili, że daglezjowaty iglak Taiwania cryptomerioides, nazwany „Heaven Sword of the Da’an River”, ma 84,1 m wysokości i jest najwyższym znanym drzewem Azji Wschodniej. Szacowany wiek to około 1 tys. lat. Drzewo odnaleziono dzięki połączeniu skanowania LiDAR z samolotu, analiz zdjęć przez wolontariuszy i końcowego pomiaru taśmą spuszczoną z korony przez wspinacza.
Iran ogłosił zamknięcie Cieśniny Ormuz dla wszystkich jednostek, w tym tankowców i statków handlowych, po ostatnich uderzeniach USA. To kluczowy szlak dla ok. 20% światowego handlu ropą, więc decyzja grozi skokiem cen energii i dalszą eskalacją na Bliskim Wschodzie. Dla Europy, w tym Polski, oznacza to ryzyko droższych paliw, presji inflacyjnej i zakłóceń w żegludze oraz ubezpieczeniach morskich.
Według irańskich mediów po amerykańskim uderzeniu uszkodzone zostały dwa zbiorniki wody koło Siriku w prowincji Hormozgan. Przerwy w dostawach mają dotyczyć ok. 20 tys. mieszkańców rejonów Bemani i Kouhestak, przy upałach rzędu 45–50°C. Irańskie źródła przedstawiają atak jako uderzenie w infrastrukturę cywilną i możliwe naruszenie prawa wojennego; brak tu niezależnego potwierdzenia tych ocen.
Według wspólnego śledztwa mediów nordyckich i bałtyckich Rosja buduje i rozbudowuje koszary, magazyny oraz zaplecze logistyczne od Arktyki po obszar przy Finlandii, Norwegii i Bałtyku, z potencjałem rozmieszczenia ponad 100 tys. żołnierzy. To sygnał długofalowego wzmacniania obecności przy granicach Europy. Dla państw NATO oznacza to potrzebę szybszego wzmacniania obrony i logistyki na wschodniej oraz północnej flance.
Recep Tayyip Erdogan zasugerował, że Turcja mogłaby podjąć działania militarne przeciw Izraelowi, odwołując się do wcześniejszych interwencji Ankary w Karabachu i Libii. Izrael odpowiedział ostrą krytyką, a minister Israel Katz porównał Erdogana do Saddama Husajna. Na razie nie ma danych o realnych przygotowaniach do ataku, więc wypowiedź wygląda głównie na presję polityczną w kontekście wojny w Gazie i napięć regionalnych.
Rosyjskie władze podały, że obrona przeciwlotnicza zestrzeliła co najmniej 22 drony w pobliżu Moskwy, a w całej fali nocnych ataków łącznie co najmniej 326 ukraińskich bezzałogowców nad południową i zachodnią Rosją. W stolicy nie zgłoszono dużych zniszczeń ani ofiar, ale zakłócono loty i lokalną infrastrukturę. To element ukraińskiej strategii przenoszenia kosztów wojny głębiej na terytorium Rosji.
Donald Trump oświadczył, że nie jest skłonny przedłużyć CUSMA/USMCA podczas pierwszego formalnego przeglądu 1 lipca. Układ obowiązuje do 2036 r., ale przegląd w 2026 r. może otworzyć drogę do przedłużenia o 16 lat, renegocjacji albo corocznych przeglądów. Dla Kanady i Meksyku to ważny sygnał ryzyka handlowego; dla Europy oznacza możliwe dalsze przetasowania w łańcuchach dostaw i polityce celnej USA.
Wołodymyr Zełenski poinformował, że Ukraina użyła własnego pocisku manewrującego FP-5 Flamingo w nocnym ataku na zakład w Czeboksarach, który produkuje komponenty do rosyjskich dronów i rakiet. Równolegle prowadzono kolejne ataki dronowe, także w kierunku Moskwy. To pokazuje rozwój ukraińskich zdolności do precyzyjnych uderzeń dalekiego zasięgu na zaplecze przemysłu wojskowego Rosji.
Po kolejnej rundzie amerykańskich nalotów Iran oświadczył, że zaatakował statki w Cieśninie Ormuz i zamknął szlak dla żeglugi, także handlowej. Waszyngton przedstawia swoje działania jako uderzenia w samoobronie. W praktyce oznacza to szybkie przejście od ataków lotniczych do zagrożenia dla transportu morskiego na jednym z najważniejszych szlaków energetycznych świata.
Tajwan przeprowadził pierwsze strzelanie z amerykańskich wyrzutni HIMARS podczas ćwiczeń koło Taichung. Symulowano odparcie inwazji z użyciem taktyki „shoot-and-scoot”, czyli szybkiego odpalenia rakiet i zmiany pozycji. W zależności od amunicji system ma zasięg ok. 190–300 km, co w razie konfliktu pozwalałoby razić cele w chińskiej prowincji Fujian. To kolejny element wzmacniania odstraszania wobec presji Pekinu.
Rosyjskie MSZ nazwało Kanadę „podżegaczem wojennym” po ogłoszeniu umowy między ukraińskim Airlogix a kanadyjskim Sentinel R&D na produkcję dronów w Kanadzie dla Ukrainy. Moskwa zapowiedziała „stosowną odpowiedź” i uwzględnienie projektu w planowaniu wojskowym i politycznym. Sprawa pokazuje, że wsparcie przemysłowe dla Ukrainy staje się coraz bardziej transatlantyckie i długoterminowe.
Podczas konferencji „Building Indigenous-Jewish Friendship” w Toronto część rdzennych liderów i aktywistów określiła Izrael jako „największy projekt dekolonizacji” i „najbardziej udany land-back project”. Uczestnicy argumentowali, że ciągła żydowska obecność w tym regionie potwierdza żydowską rdzenność. To głos w sporze o to, czy Izrael należy opisywać jako państwo kolonialne, czy jako powrót narodu do historycznej ojczyzny.
Badanie wskazuje, że ekstremalne opady i osuwiska w północnej Sumatrze w listopadzie 2025 r. zabiły co najmniej 58 orangutanów tapanuli, czyli ok. 7% całej populacji tego krytycznie zagrożonego gatunku. Zniszczonych zostało też ok. 8 tys. hektarów siedlisk w ekosystemie Batang Toru. Naukowcy wiążą skalę katastrofy z kryzysem klimatycznym i ostrzegają, że przy dalszej presji górnictwa, plantacji i hydroenergetyki gatunek może wyginąć.
Amerykańskie wojsko poinformowało o nowej serii nalotów na wiele celów w Iranie. Według USA są to działania w samoobronie i odpowiedź na dalszą agresję Teheranu, a Donald Trump wcześniej ostrzegał przed kolejnymi atakami przy braku postępu rozmów. To potwierdza dalszą eskalację konfliktu USA–Iran mimo prób utrzymania kruchego zawieszenia broni.
Brak newsów na dziś w tej kategorii.